Geschreven door Dan Gabriel Miclos, DG Advisory · Geverifieerd: 30 september 2026 · 10 min leestijd
Een verzekering beroepsaansprakelijkheid, kort BA beroepsaansprakelijkheid, is de polis die de schade betaalt die je iemand anders berokkent door een fout of nalatigheid in je werk. In het Roemeens heet ze asigurare de răspundere civilă profesională.
In België geldt er geen verplichting voor alle zelfstandigen. De wet legt ze alleen op voor bepaalde beroepen en activiteiten. De officiële lijst wordt gepubliceerd door de FSMA, de Belgische financiële toezichthouder. De geraadpleegde versie dateert van 31 maart 2026.
| Jouw activiteit | Welke verzekering de wet oplegt | Bron |
|---|---|---|
| Architect, landmeter-expert, veiligheidscoördinator, ingenieur of studiebureau in de bouw | BA beroepsaansprakelijkheid, sinds 1 juli 2019 | FOD Economie |
| Architect, aannemer of studiebureau, bij een woning waarvoor een architect verplicht is en met een bouwvergunning van na 1 juli 2018 | Tienjarige aansprakelijkheid | FOD Economie |
| Accountant of belastingadviseur (ITAA), gezondheidszorgberoepen | Beroepsaansprakelijkheidsverzekering | FOD Economie, FSMA |
| Vastgoedmakelaar, notaris, verzekeringstussenpersoon | Beroepsaansprakelijkheidsverzekering | FSMA |
| Je hebt personeel in dienst | Arbeidsongevallenverzekering | FOD Economie, VLAIO |
| Je hebt een auto | BA auto | FOD Economie, VLAIO |
| IT, design, marketing, vertalingen, consultancy | De geraadpleegde bronnen leggen geen verzekering op bij wet. Een klant kan ze wel contractueel eisen | FOD Economie |
De verplichting hangt af van de activiteit, niet van het statuut. De bronnen maken geen onderscheid tussen een zelfstandige in hoofdberoep en een zelfstandige in bijberoep. Staat je activiteit niet in de tabel, zoek ze dan op in de lijst van de FSMA.
VLAIO, het Vlaams Agentschap Innoveren en Ondernemen, zet ook de burgerlijke aansprakelijkheid brand en ontploffing bij de verplichte verzekeringen. De lijst van de FSMA plaatst ze bij de publiek toegankelijke inrichtingen, volgens de wet van 30 juli 1979. Ontvang je klanten in een eigen ruimte? Kijk in de lijst van de FSMA of het voor jou geldt.
Werk je als zelfstandige voor een digitaal platform dat je opdrachten geeft? Vanaf 1 januari 2026 moet dat platform je verzekeren tegen arbeidsongevallen (VLAIO).
BA beroepsaansprakelijkheid dekt fouten en nalatigheid tijdens je beroepsactiviteit. In België is het begrip niet eenvormig omschreven, zelfs niet bij de verplichte verzekeringen. Wat een fout of nalatigheid is, bepaalt het aansprakelijkheidsrecht. De inhoud van de polis legt de verzekeraar vrij vast.
Opzettelijk veroorzaakte schade is nooit verzekerd. Volgens de FOD Economie is het belangrijk dat je polis je dekt in alle landen waar je werkt, volgens het recht dat daar geldt.
| Polis | Wat ze dekt, volgens de bron |
|---|---|
| BA beroepsaansprakelijkheid | Fouten en nalatigheid in je werk |
| Algemene aansprakelijkheid | Schade aan derden door een onrechtmatige daad tijdens je activiteit. De wet omschrijft ze niet; de verzekeraar beslist wat erin zit |
| Productaansprakelijkheid | Aansprakelijkheid voor de producten die je levert. De verzekeraar beslist of ze in dezelfde polis zit of apart |
| Bestuurdersaansprakelijkheid | Aansprakelijkheid van de bestuurders van een onderneming |
| Familiale verzekering (BA privéleven) | Schade uit je privéleven, niet uit je beroepsactiviteit |
| Rechtsbijstand | Advocaat, procedure en expertise bij een gedekt geschil, meestal tot een maximumbedrag |
| Arbeidsongevallenverzekering | Arbeidsongevallen van je werknemers. Verplicht voor werkgevers |
| Verzekeringen voor je eigen schade | Ziekte, ongeval, brand, omnium voor je voertuig: ze dekken je eigen verlies, niet dat van anderen |
Een verzekeraar kan meerdere waarborgen in één overeenkomst bundelen of ze over aparte overeenkomsten verdelen. Vraag wat er precies in de offerte zit die je krijgt.
Voorbeeld, zonder naam: een zelfstandige in bijberoep bouwt websites voor kleine bedrijven. De geraadpleegde bronnen leggen hem daarvoor geen verzekering op. Een grote klant vraagt in het contract wel een bewijs van een beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Dan wordt de verzekering verplicht door het contract, niet door de wet.
Sinds 1 juli 2019 moeten bepaalde professionals in de bouw een BA beroepsaansprakelijkheid hebben. Ze dekt de aansprakelijkheid voor de intellectuele prestaties die je levert, zonder de tienjarige aansprakelijkheid.
De verzekering tienjarige aansprakelijkheid is verplicht op een werf die aan alle vier deze voorwaarden voldoet:
De architect, de aannemer en de intellectuele dienstverlener, bijvoorbeeld een studiebureau, moeten zich verzekeren. De FOD Economie noemt als voorbeelden van aannemers de dakwerker, de plaatser van ramen en de chapelegger.
De polis dekt gebreken in de soliditeit, stabiliteit en waterdichtheid van de gesloten ruwbouw, wanneer die de soliditeit of stabiliteit van de woning in gevaar brengen. De aansprakelijkheid loopt tien jaar na de aanvaarding van de werken. Wordt de woning verkocht, dan volgt de verzekering het goed naar de nieuwe eigenaar.
Voorbeeld, zonder naam: een zelfstandige plaatst ramen in een nieuwe woning, gebouwd met een architect en met een vergunning uit 2025. Voor de eerste werkdag stuurt hij de klant en de architect het tienjarige attest.
Na een weigering door drie verzekeraars kun je een aanvraag indienen bij het Tariferingsbureau Bouw. Het bureau legt een premie en voorwaarden vast, of weigert met motivering.
Bij de ondertekening moet je het risico correct beschrijven (mededelingsplicht). Je beantwoordt de vragenlijst eerlijk en meldt uit jezelf alles wat het risico kan beïnvloeden. Verzwijg je iets opzettelijk, dan is de overeenkomst nietig en ben je de betaalde premies kwijt.
Verandert je activiteit en stijgt het risico aanzienlijk en blijvend, dan meld je dat aan je verzekeraar. Anders kan hij bij schade minder of niets betalen.
Een overeenkomst met een verzekeraar zonder vergunning is nietig. De vergunning controleer je op de website van de Nationale Bank van België (NBB).
De regels hieronder gelden voor verzoeken tot schadevergoeding die sinds 1 oktober 2024 zijn ingediend, bij aansprakelijkheidsverzekeringen.
Dien eerst een klacht in bij de interne ombudsdienst van de verzekeraar. Raakt het niet opgelost, stap dan naar de Ombudsman van de Verzekeringen.
De prijs wordt niet door de overheid vastgelegd. Elke verzekeraar berekent de premie volgens het risico. De FOD Economie verwijst je naar een verzekeringstussenpersoon, een makelaar of agent, of rechtstreeks naar een verzekeraar. Omschrijf je activiteit nauwkeurig.
Vergelijk offertes alleen op dezelfde activiteiten, dezelfde bedragen en dezelfde uitsluitingen. Deze vragen stel je:
Vraag de offerte en de polisvoorwaarden op papier of per mail. Wil je de premie als beroepskost inbrengen? Vraag het na bij je boekhouder; zie de gids Boekhouder.
Alleen als je activiteit op de lijst van verplichte verzekeringen staat: bouw, boekhouding en fiscaliteit, gezondheidszorg, vastgoedmakelaars en andere beroepen op de lijst van de FSMA.
Niet volgens de geraadpleegde bronnen. Ze maken geen onderscheid tussen bijberoep en hoofdberoep.
Minstens twee maanden voor de vervaldag, met een aangetekende brief of een andere vorm die de wet toelaat.
Nee. De familiale verzekering dekt de aansprakelijkheid uit je privéleven, niet die uit je beroepsactiviteit.
Na drie weigeringen vraag je een verzekering aan bij het Tariferingsbureau Bouw, dat een premie vastlegt of met motivering weigert.
Stuur na drie maanden een herinnering. Antwoordt hij dan nog niet, dien dan een klacht in bij de Ombudsman van de Verzekeringen.